Namaz Gusül Kur'an Allah Tövbe Vesvese
DOLAR
7,3684
EURO
8,8976
ALTIN
408,91
BIST
1.545
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Bursa
Parçalı Bulutlu
12°C
Bursa
12°C
Parçalı Bulutlu
Perşembe Az Bulutlu
14°C
Cuma Parçalı Bulutlu
19°C
Cumartesi Yağışlı
17°C
Pazar Yağışlı
10°C
SON DAKİKA
Farz ve Nafile İbadetlerin Önemi
Ben Sana Emretmişken Seni Secde Etmekten Alıkoyan Nedir?
Ezan-ı Muhammediye
Allah Var Diyorsun Ondan Sonra Yok Gibi Davranıyorsun
Hiç Ölmeyecekmiş Gibi Yaşıyorsunuz
Oğlum! Nasihat İstiyordun Al Sana Nasihat
Yetiş Ey Allah’ın Resulü Yıkılıyoruz
Allah Var Diyorsun Ama Yok Gibi Davranıyorsun
Ey İnsanlar…!
Verilen Sözü Yerine Getirmek
Kanaatkar Olmak yada İyilik Yaparım adına Dünya malı Toplamak. Sonuç mu?
Hz Ali’nin oğlu Hz Hasan’a Nasihatleri
Hz Ali’nin Güzel Bir Vaazı
Taharetsiz Namaz Kabul Olur mu?
Secdede Ayakların Yerden Kesilmesi Namaza Zarar Verir mi?
Vakti İyi Değerlendirmek
Çocuğun Anne Baba Üzerindeki Hakkı – Diyanet
Her Nefesin Kıymetini Bilmek
Sahi Ya Ne Oldu Bize?
Namaz Belirli Vakitlerde Müminlere Farz Kılınmıştır
Namaz Dinin Direğidir
Cinsel İlişki Hakkında Bilmeniz Gereken Hususlar
Cinsel İlişkiye Girmenin Amacı ve Gayesi
Namazda Allah’tan Habersiz Olmak
Kerahat Vaktinde Neden Namaz Kılınmaz?
Vakit Namazlarının Geciktirilmesi
Namazın Vacipleri Nelerdir?
Namazlardaki Rekat Sayıları Neden Farklı?
İşçi ve İşveren için Namaz Meselesi
Sahibini Kötülükten Alıkoymayan Namaz Hakkında; Bir Ayet Bir hadis İnceleme
Sorumluluk İsteyen Bir İbadet: Namaz
Kıldığın Namaz Sende Değişikliğe Sebep Olmuyorsa O Namaza Yeniden Başla
Seferi iken Kılınamayan Namazın Kazası Nasıl Yapılır?
Kaç Yaşına Kadar ve Namaz Kılmayan Çocuğun Günahı Kimedir?
Cemaatle Namaz Kılmak
Helal Haram Duyarlılığı Hakkında Vaaz & Diyanet
Kısaca Namazı Bozan Davranışlar & Diyanet
Hangi Vakitlerde Namaz Kılınmaz ve Sebepleri
Namaz Kılarken Her Rekatta Aynı Süreyi Okumak Caiz midir?
Namaz Kılarken Aklımıza Başka Şeyler Geliyorsa
Namaz Neye Benzer?
Namazı Vaktinde Kılmanın Önemi ve Gerekliliği
Uyuma ve Unutma Sebebiyle Kaçırılan Namazın Hükmü Nedir?
Namazı Dosdoğru Kılın Ayeti ve Tefsiri
Namazı Bozan Şeyler Nelerdir?
Namaz Kılan Birisini Güldürmek Günah Mıdır?
Namazın Sünnetleri Nelerdir?
İş Yerinde Namaz Kılamıyorum. Ne Yapmalıyım?
Namazda Tadil-i Erkanın Hükmü Nedir?
Namazı Huşu İçinde Kılmak
Fe Eyne Tezhebun (Bu Gidiş Nereye?)
Namaza Hazırlık Yapmak ve Şartları
Covid-19 Sayesinde İnsanın Kendisi ile Yüzleşmesi
Namaz Kılarken Nelere Dikkat Etmeliyiz?
Namazda Şeytandan Gelen Vesvese
Namaz Kılmanın ve Cemaatin Fazileti
Gözümün Nuru, Dinin Direği Namaz
Namaz Konusunda Gevşeklik ve Tembellik Göstermenin Bazı Sonuçları
Salih Bir Amel: Namaz
Hasta Olanlar Nasıl Namaz Kılınır?

İhlas Süresi Diyanet (Kur’an Yolu) Tefsiri

05.01.2021
0
A+
A-

Mushafta ki sıralamada 112, iniş sırasına göre 22 süredir. Nas süresinden sonra, Necm süresinden önce Mekke de inmiştir. Medine’de indiğine dair rivayet de vardır. Mekke’de indiğini söyleyenler Mekkeli müşriklerin Hz. Peygamber’e gelerek

“Bize rabbinin soyunu anlat” dediklerini, bunun üzerine bu sürenin indiğini bildiren rivayetleri delil getirirler. Medine’de indiğini söyleyenler ise Yahudilerle Hristiyanların Hz. Peygambere yönelttikleri Allah hakkındaki sorulara bir cevap olmak üzere Cebrail’in Hz. Peygambere gelip

“Kul hüvellahü ehad” süresini okuduğunu bildiren rivayetleri delil göstermişlerdir Ancak sürenin üslup ve içeriği Mekke döneminde indiği izlenimini vermektedir.Sürede Allah Tealanın bazı sıfatları veciz bir şekilde ifade edilmiştir

Hz. Peygamber bu sürenin önemi ve fazileti hakkında söyle buyurmuştur: “Varlığım elinde olan Allah’a yemin ederim ki bu süre Kur’an’ın üçte birine denktir” Yine Hz. Peygamber, sevdiği için bu süreyi her namazda okuyan bir sahabiye,

“Onu sevmen seni cennete götürür” müjdesini vermiştir

İhlas Süresi 1. Ayet: De ki: “O, Allah’tır, tektir.

İhlâs süresi, İslam’ın esası olan tevhit (Allah’ın birliği) ilkesini özlü bir şekilde ifade ettiği ve Allah Tealayı tanıttığı için Hz. Peygamber tarafından Kur’an’ın 3/1’ine denk olduğu ifade buyrulmuştur. Kelamın akışı ve konunun Allah’ın nesebini (hangi soydan geldiğini) soranlara verilen cevapla ilgili olması dikkate alındığında 1. ayetteki “O” diye çevirdiğimiz “hüve” zamirinin Allah’a ait olduğu açıkça anlaşılır. Allah ismi, varlığı ezeli, ebedi, zaruri ve kendinden olup her şeyi yaratan, her şeyin maliki ve mukadderatının hakimi, her şeyi bilen ve her şeye kadir olan… Yüce Mevlanın öz (has) ismidir

Ahad ve Samed Terimleri ve Anlamları

Müfessirler bu sürede ağırlıklı olarak Allah’ın birliğini ifade eden ahad terimi ile var oluş bakımından kimseye muhtaç olmadığını anlatan “samed” terimi üzerinde durmuşlardır. Tektir diye çevirdiğimiz ahad kelimesi, “birlik” anlamına gelen vahd veya vahdet kökünden türetilmiş bir isimdir sıfat olarak Allah’a nispet edildiğinde O’nun birliğini, tekliğini ve eşsizliğini ifade eder; bu sürede doğrudan doğruya, Beled süresinde (Beled/ 5, 7) dolaylı olarak Allah’a nispet edilmiştir; bu anlamıyla tenzihi veya selbi (Allah’ın ne olmadığını belirten) sıfatları da içerir. Nitekim devamındaki ayetler de bu manadaki birliği vurgular.

Bu sebeple ahad sıfatının bazı istisnalar dışında Allah’tan başkasına nispet edilemeyeceği düşünülmüştür. Aynı kökten gelen vahid ise “bölünmesi ve sayısının artması mümkün olmayan bir, tek, yegane varlık” anlamında Allah’ın sıfatı olmakla birlikte Allah’tan başka varlıkların sayısal anlamda birliğini ifade etmek için de kullanılmaktadır. Türkçe’de de “bir” (vahid) ile “tek” (ahad) arasında fark vardır.

Bir, genellikle “aynı türden birçok varlığın biri” anlamında da kullanılır. “Tek” ise “türdeşi olmayan, zatında ve sıfatlarında eşi benzeri olmayan tek varlık” manasına gelir. İşte Allah, bu anlamda birdir, tektir. Ahad ile vahid sıfatları arasındaki diğer farklar ise şöyle açıklanmıştır: Ahad, Allah’ın zatı bakımından, vahid ise sıfatları bakımından bir olduğunu gösterir. Ahad ile vahidin her biri “ezeliyet ve ebediyet” manalarını da ihtiva etmekle birlikte, bazı alimler ahadı “ezeliyet”, vahidi de “ebediyet” manasına tahsis etmişlerdir. Allah’ın sıfatı olarak her ikisi de hadislerde geçmektedir

İhlas Süresi 2. Ayet: Allah sameddir.

Samed kelimesi “herkesin kendisine ihtiyacını arz ettiği, fakat kendisi kimseye muhtaç olmayan” anlamına gelir Süredeki bağlamına göre samed, “var oluş bakımından kimseye muhtaç olmayıp her şeyin varlık ve devamını kendisine borçlu olduğu vacibü’l-vucûüd” demektir. Buna göre samed kelimesi doğrudan doğruya ahad isminin açıklamasıdır; daha sonra gelen “doğurmamış ve doğmamıştır” mealindeki ayet de samed isminin açıklamasıdır.

İhlas Süresi 3. Ayet: Doğurmamış ve doğmamıştır.

Allah Teâlâ’nın noksan sıfatlardan münezzeh olduğunu ifade eden bu ayet, samed isminin açıklaması olup, Allah’a evlat nispet edenleri ve soy kavramına giren her şeyi; mesela, “Mesih Allah’ın oğludur” diyen Hristiyanların ve meleklerin Allah’ın kızları olduğunu söyleyen müşriklerin bu iddialarını reddeder.

Zira çocuk, eşin olmasını gerektirir; eş de çocuk da ihtiyacı karşılamak için istenilen varlıklardır; Allah ise ihtiyaçtan münezzehtir, ezeli ve ebedidir. Eşleri de çocukları da O yaratmıştır; yarattığı şeylere muhtaç olması ise imkansızdır Ayetin, “O, doğmamıştır” mealindeki ikinci cümlesi Allah Tealanın doğum veya sudür yoluyla bir ana veya babadan, bir asıldan meydana gelmediğini ifade eder. Çünkü doğan her şey sonradan olur; oysa Allah kadim ve ezelidir, yani varlığının bir başlangıcı yoktur.

İhlas Süresi 4. Ayet: O’nun hiçbir dengi yoktur.”

Bu ayet hem ilk ayetin açıklaması hem de bütünüyle sürenin bir özeti mahiyetinde olup Allah’ın zatında, sıfatlarında ve fiillerinde hiçbir dengi ve benzeri bulunmadığını ifade eder. Kendisinden başka var olan her şeyi O yaratmıştır. Bu sebeple yarattıklarının O’na denk olması mümkün değildir. Nitekim bu durum muhtelif ayetlerde ifade buyrulmuştur

İhlâs süresinin, Kur’an’ın üçte birine denk olduğuna dair yukarıda geçen hadisi yorumlayan alimlerden bir kısmı, bu denkliği süreyi okumanın sevabı, bir kısmı da konusu ve manası yönünden değerlendirmişlerdir. İkinci görüşe göre süre, Kur’an’ın üç temel konusundan ilki olan tevhidle alakalı olup bu sürenin anlamını iyice kavrayan ve itikadını bu sürenin öğretisi yönünde oluşturan bir kimse Kur’an’ın tevhid ve akaid bölümünü de kavrayıp benimsemiş olur.

Gazzali Cevahiru’l-Kur’an isimli eserinde özetle şu hususlara işaret eder: Kur’an’da ki bilgiler ana hatlarıyla Allah hakkında bilgi (marifetullah), ahiret bilgisi ve doğru yol bilgisi olmak üzere üçe ayrılır. İhlas süresi bunlardan ilkini, yani marifetullah ve tevhid konusunu ihtiva etmektedir.

Kur’an’da ki diğer hükümler bu süredeki tevhid temeline dayandığı için süre Kur’an’ın üçte birine denk görülmüştür. Belirtilen öneminden dolayı İhlas süresi tefsir kitaplarında muhtelif yönleriyle ele alınıp incelendiği gibi felsefeden tasavvufa kadar çeşitli ilim dallarında da meşhur alimler tarafından süre üzerinde pek çok müstakil tefsir vb. çalışmalar yapılmış; ayrıca süre üzerine tezler de hazırlanmıştır

Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları Kur’an Yolu / C:VI / bkz: 713-717

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.