Bilgi Kütüphanesi

Mezhepler Arasında Görüş Farklılıkları

sponsor

Bu ayrılıklar, çeşitli sebeplerden ileri gelir. Kur’an’da hüküm ifade eden ayetleri (ki bunlara, nass denir) anlayış, herkes için başka başka olabilir. Zira nassların, usul-i fıkıhta beyan edildiği üzere, pek çok kısımları vardır: Hafi, mücmel, sarih, kinaye, mecaz, hakikat, mutlak – mukayyed, has – âmm gibi

Bu yüzden müctehidlerin aynı nassı anlayışları farklı farklı olmaktadır.
Ayrıca, hadislerin de nevileri, çeşitleri vardır. Mütevatir, meşhur, haber-i vahid, mürsel, muttasıl, münkatı’ gibi.

Bu hadisleri delil olarak kullanma konusunda da müctehidler ihtilâf etmişlerdir. Bunun neticesinde de farklı görüşler ortaya çıkmıştır. Mesela Hanefîler hadisler konusunda titiz davranır. Haber-i vahidi (Tek sahabenin rivayet ettiği hadisi) delil olarak kabul etmezler. Şafiler ise, haber-i vahidi kabul eder ve onu Kıyas’a tercih ederler. Hanefiler mürsel hadîsi alır, Şafiler almazlar.

İşte bu gibi delillerdeki ihtilâf ve kabûl edilen delilleri de farklı anlayış, müctehidlerin aynı mes’elede farklı hükümler vermelerine sebep olmuştur.

Fetva verilen beldenin örf ve adetleri de, müctehidlerin yaptıkları ictihadlara tesir etmiştir.

Müctehidler Arasında Görüş Ayrılıkları Olmasının Mahzuru Var mıdır?

Hayır, bil’akis bu ihtilaflar, ümmet için rahmet olmuştur.

Herhangi bir mes’ele hususunda bir mezhep de zorlukla karşılaşınca, zaruret halinde, o mesele başka bir mezhebin kolaylık ifade eden hükmü ile halledilme yoluna gidilmiştir. Böylece mezheplerin varlığı ümmet için kolaylık ve genişliğe vesile olmuştur.

“Ümmetimin ihtilâfında rahmet vardır” mealindeki hadis-i şerifin ifade etmek istediği mana da bu olsa gerekti

Mezheplere Ne Lüzum Var? Herkes Kendisi Kur’an ve Hadisi Okuyup Hüküm Çıkaramaz mı?

Müslüman olan her ferdin, dini meseleleri ve hükümleri doğrudan doğruya Kur’an ve Sünnetlerden öğrenmesi mümkün değildir. Bunu, ancak müctehidlik payesine erişmiş, salâhiyetli İslam alimleri yapabilir. Geriye kalan Müslüman halka, o büyük din alimlerinin izah ve görüşlerini anlamak ve benimsemek, onların yolundan gitmek düşer. İlaçların ham maddesi bitkiler, otlar, madenler vs. olduğu halde, nasıl herkes ondan ilaç yapamıyor, bu iş için ayrıca eczacılık tahsili gerekiyorsa, dini meselelerde temel kaynak Kur’an ve Sünnet olduğu halde, ondan hüküm çıkarmak işini de sıradan her Müslüman yapamaz; ancak müctehidlik seviyesine ulaşmış alimler yapabilir. Herkesin dini kaynaklardan hüküm çıkarmaya ilmi, bilgisi, aklı, idrak seviyesi, basiret ve feraseti yetmez.

Kaynak: Turan Yazılım / Mürşit 5 / İlmihal / M. Dikmen

sponsor
Etiketler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı